Qorako‘l: yog‘och cherkovlar, dungan masjidi va piyoda sayr uchun yaratilgan vodiylar

Qisqacha

• Qayerda: Issiqko‘lning sharqiy uchida, Bishkekdan taxminan 400 km uzoqlikda.
• Qancha vaqt: shaharda bir kun va atrofdagi vodiylarda yana bir-ikki kun.
• Eng yaxshi payt: piyoda sayr uchun iyundan sentabrgacha; chang‘i uchun dekabrdan martgacha.
• Balandlik: shaharda 1 745 m; uning ortidagi vodiylar 3 000 m dan yuqoriga ko‘tariladi.

Qiziqarli faktlar

• Qorako‘lga 1869-yilda Xitoyga boradigan yo‘ldagi rus harbiy posti sifatida asos solingan.
• 20-asrning katta qismida shahar 1888-yilda Tibetga ekspeditsiya boshida shu yerda vafot etgan tadqiqotchi Nikolay Prjevalskiy sharafiga Prjevalsk deb atalgan. U o‘z vasiyatiga ko‘ra shahardan taxminan 9 km shimolda, Pristanda, ko‘l sohilida, sayohatlariga bag‘ishlangan muzey yonida dafn etilgan.
• Dungan masjidini 1904–1910-yillarda kelib chiqishi xitoylik musulmonlar — dunganlar pekinlik me’mor loyihasi bo‘yicha qurgan. Pagoda shaklidagi tomi va bo‘yalgan yog‘och bezaklari bilan u masjiddan ko‘ra ko‘proq xitoy ibodatxonasiga o‘xshaydi. Gidlar uni birorta ham mixsiz qurilgan deb aytishni yaxshi ko‘radi.
• Qorako‘ldagi birinchi cherkov toshdan qurilgan edi, biroq 1890-yilda zilzila uni vayron qildi. Uning o‘rniga qurilgan yog‘och Muqaddas Uchlik sobori 1895-yilda bitkazilgan va hanuz qad rostlab turibdi.

Nimalarni ko‘rish va qilish mumkin

Shaharda Muqaddas Uchlik soboridan Dungan masjidigacha piyoda boring, so‘ng tushlikda ashlyanfu tatib ko‘ring: achchiq va sirkali sho‘rvadagi sovuq ugra va kraxmal jelesi, bir kosasi taxminan 100 som. Agar yakshanba kuni shu yerda bo‘lsangiz, erta turib mol bozoriga boring: dehqonlar u yerda taxminan soat 10 gacha qo‘y, sigir va ot savdosini qiladi.

Shahar ortida Terskey Ala-Too tizmasining vodiylari boshlanadi. 28 km g‘arbdagi Jeti-O‘g‘uzda «Yetti ho‘kiz» va «Singan yurak» nomli qizil qoyalar bor. Oltin-Arashan — «oltin buloq» — qarag‘ay o‘rmoni va o‘tloqlar bilan qoplangan baland tog‘ vodiysi, u yerda harorati taxminan 40 °C bo‘lgan issiq buloqlar bor; unga 4x4 avtomobil yoki eski sovet yuk mashinasida taxminan bir yarim soatda, piyoda esa besh-olti soatda yetib borasiz.

Qishda shahardan 7 km narida joylashgan Qorako‘l tog‘-chang‘i bazasida mintaqadagi eng yaxshi qorlardan biri bo‘ladi: trassalar qoraqarag‘ay o‘rmoni orasidan o‘tadi, trassadan tashqarida uchish uchun joylar ham ko‘p. Markaziy Osiyoda chang‘i bo‘yicha qo‘llanmamizni o‘qing.

Muhim eslatmalar

• Oltin-Arashan sayyohlar uchun taxminan iyundan sentabrgacha ochiq; yo‘l notekis, unda 4x4 avtomobilda yurgan ma’qul.
• Mol bozori: bu tomosha emas, haqiqiy savdo joyi. Odamlarni suratga olishdan oldin ruxsat so‘rang.
• Ob-havo: hatto yozda ham tushdan keyin tog‘lar ustida momaqaldiroq to‘planadi; piyoda sayrni erta boshlang.
• Naqd pul: Qorako‘lda bankomatlar bor, lekin vodiylarda va o‘tov lagerlarida yo‘q.

O‘zingiz bilan nima olish kerak

• Vodiylar uchun trekking botinkalari va yomg‘irpo‘sh.
• Issiq buloqlar uchun cho‘milish kiyimi va shippak.
• Issiq kiyim: Oltin-Arashanda hatto iyulda ham tunlar sovuq.
• Qishda: chang‘i ko‘zoynagi, qo‘lqop va baff; baza 2 300 m balandlikda.

Qorako‘l Oltin-Arashan bilan 5 kunlik tur, 7 kunlik «Qirg‘iziston klassikasi» va qishda Qorako‘lda chang‘i haftasi turlarimizga kiradi.